وطندار، ارائه کنندۀ تازه ترین رویدادهای دنیا، شامل اخبار سیاسی، فرهنگی و ورزشی با تصویر وصدا؛ همراه با نظریات، تحلیل و بررسی از وقایع روز

 غلط و غلو مردود است حتی پس از 1400 سال!         محمد عالم افتخار

آن سان که در فرستهِ «به دنیا هرچه کار زشت ـ برای رفتن به بهشت!!» (1) برازیده بودم؛ برنامه ای ویدیویی از «پرگار» بی بی سی با عنوان «قرآن؛ رویا های پیامبر؟» به علت حضور شخصیت های سیر عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  آنچه را که کرزي نمي خواست مردم بدانند     ( استاد صباح ) اسناد سخن ميگويدبخش اول

دیپلومات‌ها ومقام‌های خارجی به صورت مداوم کرزي را یک شخص دمدمی‌مزاج واحساساتی که به تیوری‌های توطئه باوردارد، توصیف کرده‌اند. دربرخی موارد حتا وزرای کابینه خودش او را به همدستی درفعالیت‌هایعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  نقش مثبت ومنفی حکمتیار در اوضاع کنونی                 احمد سعیدی

سلام دوستان گرامی درین نوشته به نقش واثر حکمتیار من حیث یکی از عناصر صلح با دولت جمهوری اسلامی در اوضاع واحوال کنونی  وآینده کشور بحث میکنیم.ازینکه در ارتباط به گذشته هم من وهم بسیاری ازعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   شعر بندتنبانی                    بیژن باران

شعرِ بندِتُنبانی از انواع شعر حاشیه برای لایه هایی از جامعه است که اهل حال، تفریح، خوشگذرانی اند. برای گردهمآیی، تفریح گروهی، شادی می باشد. شعر ناب هم نوعی شعر حاشیه بوده برای حال دادن به مخاطب؛ عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  ساختار سیاسی افغانستان                                 نوشته :  انجنیر حامد یعقوبی (فرمند)

دررابطه باساختارسیاسی کشور چون تغییرات اساسی درراستای یک انقلاب واقع گردیده ، طبعآ تغییراتی را درارگان های عالیۀ کشور ایجاب مینماید ، که به چگونگی ساختارارگان های مهم نظام سیاسی کشورعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    گرامیداشت از شخصیت  بزرگ حقوقی       هیاٌت اجرائیه انجمن حقوقدانان افغان در اروپا

امروز سیزدهم ثور مصادف با ( 24 ) امین سالروز شهادت  قاضی القضات اسبق افغانستان ، شادروان عبدالکریم " شادان"  ، میباشد . در آن شب سیاه زنده یاد شادان توسط  تروریست های تنظیم های جهادی ، با دسایس الحیل از منزل عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  پوتین توانست رهبران شرق را جذب کند                  ا.دهقان

رهبران دولت های شرق نزدیک طور منظم و دوامدار به مسکو سفر هایی را انجام میدهند و به رفت و آمد خویش ادامه میدهند، بدون در نظرداشت اینکه قوت های نظامی ایالات متحده امریکا درین منطقه به طوعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   آثار و پیامدهای توافقنامه سه جانبه چابهار  فرزاد رمضانی بونش 

ایران ۲۵ سال پیش بندر چابهار را منطقه ویژه اقتصادی اعلام کرد و در سال 2003 هند و ایران در مورد توسعه چابهار موافقت کردند، اما تحریم های غربی و تعلل هند در کنار چالش های دیگر  موجب شد که توافق عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  ملا اختر منصور آخند؛ قهرمانِ قهرمانان پاکستان!!     محمد عالم افتخار

بنده که چند گاهی پیش؛ عرایضی سراپا مستند و مستدل زیر فرنام «طالبان و بن لادن و لشکر طیبه؛ قهرمانان پاکستان!!!» خدمت هموطنان و همزبانان گرامی در انترنیت داشتم؛ با شنیدن گزارش های مربوط به مرگعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  عشیره آشفته                      حنیف عبدالله

در این مقاله آمده است: به قدرت رسیدن ملک سلمان در عربستان را فقط نمی‌توان یک جایگزینی در نظام قدرت خانوادگی تلقی کرد، بلکه بر اساس رفتار، سیاست و نوع تعامل با نقاط بحرانی در خاورمیانه و شمال آفریقاعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  رنگ غزل - خوی انسانی -  رقص رویا -  بلای جنگ و فساد              رسول پویان

شـفـق در سـازگاه صبگاهـان نغـمه می سازد
شـراب صـبحـدم رنگ غـزل مسـتانه پـردازد
نـوای عـشـق و مسـتی در دل آشـفـتـۀ انـسـان

عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   مذاکرات بی نتیجه یک ضرورت است یا مجبوریت               احمد سعیدی

چند قبل جناب رئیس جمهور اشرف غنی گفته بود تا زمانیکه پاکستان تعهدات گذشته ای خویش را که در مورد سر کوبی گروه های تروریسیتی با آوردن آنها به پای  میز مذاکره وعده داده عملی نکند افغانستان هرگز درعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 می پذیرم   -  ای خدا یــــــک رهبر هوشیار میخواهد وطن     نوشته نذیر ظفر

ترا سر خیل خوبان می پذیرم
از آنرو با دل و جان می پذیرم
هزاران ناز های خوشــــنمایت
عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    مشارکت رهبران سنتی اقوام درقدرت راهگشای حل مسأله ملی نخواهد بود     عبدالاحمد فیض

حل مسأله ملی ویا بعبارت دیگررسیدگی به داعیه حل عادلانه مشکل حقوقی ویا حق شهروندی اقلیت های قومی ،مذهبی ولسانی که درتحت حاکمیت واحد ودرسرزمین مشترک زیست مینمایند ، یکی ازمشکلات فوق العا ده مهمعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  معرفي جهاد گران بزرگ        ( استاد صباح ) گام به گام باحقايق

وطن مادردوم است, وطن خويش را فزونترازهرچيز گرامي داريد.ميهن دوستي بايد مقدم برهركاروخود مختاري و استقلال پيشرو بر هر انديشه باشد.وطنم را بيشتر از خانواده ام دوست مي دارم اما به انسانيت بيشتر ازعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  با احکام قانون مدنی در ایجاد خانواده وعقد ازدواج آشنا شوید          سخی صمیم

در بحبوحهٔ افتخار آفرینی های جوانان افغان دراروپا اینبارجوان هموطنم سانگه جان صدیقی شریفی رایت میهنش را به اهتزاز درآورد و نام آورعزت به سرزمین خود گردید. سانگه جان با سرفرازی آموزه های تعیین شدهعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

     اصیلو خلقیانو او پرچمیانو ته یو پیغام                         نویسنده : دکتور طاوس وردک

د افغانستان روشنفکرانو مخصوصا هغو ته چې د تره کی او ببرک کارمل او دکتور نجیب الله د مفکوری نه پیروی کوی یو خاص پیغام لیکم .د افغانستان د خلک دیموکراتیک ګوند د تاسیس نه څه کم یا زیات ۵۲ کاله تیریژي عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   وروستۍ تنظیمي جنازه کابل ته  رارسیدلې ده"                     ش،حصین     

دکابل رسنۍ له سیاسي استخباراتي لوبو او معاملو څخه په پوره بې خبري له دې خبرونو،لیکنو او شننو څخه ډکې دي چې دحزب اسلامي امیرګلبدین حکمتیار له نږدې نیمې پیړۍ خونړیو وژنواوزورونووروسته دخپل عمرعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   داکتر نجیب اعدام میشود،  گلب الدین امتیاز میگیرد             عتیق الله مولوی زاده

امروز، رو ز اعتراض ،روز فریاد ، در برابر توافق ننگین و ظالمانه دولت اشرف غنی و گلب الدین حکمتیار  درحق مردم افغانستان بود ، روزی که همه مردم افغانستان باید ،  دَین شان را دربرابر قربانیان بیگناه وبیدفاع عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 بسترهای سیاسی و اقتصادی گسترش روابط افغانستان و تاجیکستان افغانستان  فرزاد رمضانی بونش 

در واقع روابط دیپلماتیك میان تاجیكستان و افغانستان در  سال 1992 برقرار و دو كشور بیش از 80 سند همكاری در ‌بخش‌های مختلف به امضا رساندند. در این میان در پی سرنگونی طالبان در افغانستان در سال عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    نامه سرگشاده ملت جنایتکار افغانستان به گلبدین حکمتیار امیر حزب اسلامی!   طنز: ز. رزمی

حضورمعظم مکرم امیرصاحب حکمتیاررهبرمعظم و مکرم حزب اسلامی عصر بدویت بعد از دست و پا بوسی وعرض ارادت و اخلاص، حضور معظم و مکرم شما بعرض میرسانیم اینکه:ما ملت آدمکش و جنایتکارجنگیعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 عوامل عمده بحران در کشور و راه های بیرون رفت        عبدالسلام  مقیم احمدی

ایجاد و تداوم بحران موجود در  کشور ما ناشی ازمداخلات  اول- جنا های درگیرداخلی .دوم - جناهای درگیرمنطقوی. سوم - جنا های درگیر بین المللی  میباشد . می پردازم به شرح مختصر هرکدام از عوامل و  راه های  احتمالیعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    صلح از درامه تا حقیقت             احمد سعیدی

داستان صلح واشتی در افغانستان با جهت های پنهان وپیدا همه را سر گیچ ساخته چون معلوم نیست طرف جنگ وصلح افغانستان کیست وموضوع مورد منازعه چیست.اگر طالبان ادعای اسلامیت دارند مردم افغانستان عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  دید ګاه                                            نویسنده : دکتور طاوس وردک

این جانب که از سالهای ۱۳۴۵ مصروف سیاست در سطح افغانستان وجهان شدم و هر دو دکتورای خویش را در رشته فلسفه اخذ نموده ام ، و دیپلوم سیاسی را نیز از اتحاد شوروی وخت در سال های ۱۳۶۰ به دست اوردهعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    توتاب بر سر دو راهی                انجینر داود اڅک

توتا ب مخفف ترکمنستان ، اوزبکستان ، افغانستان و پا کستان است که نام پروژه انتقا ل برشنا از ترکمنستان  به پاکستان است    . این پروژه از سنگ توده د ر تاجیکستان شروع  وازمسیر شیرخان بند ر وارد افغانستان میعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   شکایت احتمالی کابل درشورای امنیت درانحصاردیپلوماسی اسلام اباد      عبدالاحمد فیض

حادثه مرگبارتروریستی اخیردرشهرکابل که بیشترین قربانیان ان افرادغیرنظا می بوده وبوسیله شبکه تروریستی حقانی که درقلمروپاکستان ازسنگرمطمئین وحما یت ها ی وسیع تسلیحا تی ، مالی واطلاعاتیعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   نیاز به خیزش های مردمی به جهت مبارزه علیه تروریزم          فاروق فردا

سالهاست که رایت ظلم و استبداد بر ملت مان سایه افکنده  واز پیچ  خم گرداب های طوفانی، جز ناله هایی از این غمکده،نغمه های دمسازی بگوش نمی رسد.دیریست که چشم ها به دیدن ناخدای خرد روشن نگشت که لاشهعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  څنګه کولای شوبیرته افغانی ( عزت - حیثیت - آبرو ) تر لاسه کړو    لیکونکۍ : دکتور طاوس وردک 

پښتنو د تاریخ په اوږدو کې ، کلي والي ، وطني - محلي ، منطقوي ، قومی ،اصول او پرنسیپونه ، دودونه ، رواجونه او ډول ډول ډول تاریخی جشنونه اومبارکی ورځې لرلې او لمانځلې او ددغو ټولو په شمولیت سره ېې خپلعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   بحران ونزوئلا و فرجام خرده پارادایم سوسیالیسم دولتی سوار بر جنبش های اجتماعی!    تقی روزبه

روزجهانی کارگر فرصتی است برای مرورزنجیرها و اندیشیدن در موردچگونگی گسستن از آن ها. چهار نکته زیر در همین باره است : درکی کلیشه ای و عقب مانده از تکوین و تعمیق مبارزه طبقاتی وجود دارد عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

        مراسم تشیع جنازۀ زنده یاد نظام الدین تهذیب                    محمد عارف  عرفان   

جنازۀ مرحوم نظام الدین تهذیب امروز طی مراسم خاص وبا عظمت با شرکت صد ها تن از هوادارن ،دوستان واقارب مرحومی ومشارکت هیئت عالیرتبه سفارت افغانستان مقیم لندن در آرامگاه "کارپنتر پارک" لندن بهعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  به دنیا هرچه کار زشت ـ برای رفتن به بهشت!!           محمد عالم افتخار

اخیراً در سایت جاودان؛ برنامه ای ویدیویی از «پرگار» بی بی سی را با عنوان «قرآن؛ رویا های پیامبر؟» دیدم و شنیدم که به علت حضور شخصیت های سیر دانش و پروسواس و پرکاووش در مسایل دینی و مذهبی عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  پیدایش  فاشیزم وافول ان بعد ازجنگ دوهم جهانی                علی رستمی

جنگ اول جهانی  باتقسیم جهان میان فاتحین دراروپا ،بعد از امضای   معاهده "ورسای" در فرانسه پایان یافت ؛جهان داخل مرحله جدیدی ازلحاظ اقتصادی و سیاسی شد. جنگ رویدادهای های مهمی را درقبال     عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

      سرتاج عزیز که نه تاج است و نه عزیز             احمد سعیدی

بعد از حادثه خونین در ساحه پل محمود خان کابل آقای اشرف غنی رئیس جمهور از پاکستان تقاضا نموده بود تا مخالفین دولت افغانستان را گرفتار  و آنها را جهت محاکمه به حکومت افغانستان بسپارد. گرچه نه تنها در حالعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  نگرشی بر سیر تکامل مدیریت رسانه در جهان       عبدالقدیر میرزایی

تحولات سریع در تکنالوژی معلوماتی، به خصوص پس از جنگ جهانی دوم و گشایش‌هایی که در گوناگونی‌های تولید و فرهنگ مصرف حاصل شد، به تدریج تنوع در تولید و خدمات و تخصصی شدن حوزه‌های مختلف خدماتیعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 مزایای اقتصادی پروژه کاسا یک هزار برای افغانستان و کشورهای همجوار    داکتر سخی اشرف زی سید کاغذ

بتاریخ ۱۲ می سال جاری  موافقه نامه  شروع کارعملی پروژه کاسا یک هزار بعد از مدت ده سال رایزنی ها بلاخره بین چهارکشورافغانستان ٫تاج کستان٫قرغیزستان وپاکستان درشهر دوشنبه مرکزسیاسی کشور تاجکستاعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  بحران بیکاری و تشدید فشار بر زحمتکشان           پوهنمل  دکتر اسد محسن زاده

امسال اول می ، روز جهانی کارگر منحیث سنت دیرینه و نیکوی جنبش کارگری در شرایطی در افغانستان برگزار می شود که کشور با بزرگترین بحران بیکاری در طول تاریخ دست و گریبان بوده؛  و ارتش بیکاران روزعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   علامه محمود طرزی               عبدالقدیر میرزایی

طرزی را پدر ژورنالیزم و مطبوعات در افغانستان می شناسند، او از اخلاف و پیروان راه سید جمال الدین افغان پس از گذشت یک دوره ی اختناق و سلطنت استبدادی، توانست اهداف سید را تا حدی در جامعه یعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

   سرنوشت نساجی گلبهار  در گرداب جنگهای خونین حزب اسلامی    عبدالو کیل کوچی

با اندکی تاُمل وتوجه به گذشته های دور، در می یابیم که انسان از نه هزار سال قبل پوشاک خود را از برگ درختان ، پوست وپشم حیوانات حاصل میکرد و درحدود ۶۵۰۰ سال قبل آریایی ها در شمال خرآسان زمین برایعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  هفت ثور وهشت ثوردو پدیده متضاد !                             علی رستمی

قیام هفت ثور 1357 شمسی که بخاطر دردهای بیکران مردم تحت رهبری حزب دموکرتیک خلق افغانستان ،به پیروزی رسید رویداد باعظمت مترقی و تاریخی در عرصه های سیاسی ،اجتماعی واقتصادی بود . با ساختار عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

       مشروعیت حاکمیت سیاسی                         داکترنجیب الله مسیر

واژه ی مشروعیت به معنایِ پذیرش حقانیت وقانونیت حاکمیت دولتی وهمچنان ابزار، مکانیزم های کنش و روش های گزینش وبرپایی حاکمیت دولتی ازسوی مردم ونیروی های سیاسی میباشد. مشروعیت یک روندعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 

     قصه صلح افغانستان و " جنگهای دورگه "         نویسنده -  دکتر سیداحمد جهش

شورای عالی نامنهاد صلح وهمکاری پاکستان درتامین صلح افغانستان یک کمیدی ومسئله خنده آوراست . کمیدی بودن این موضوع آنقدر روشن است که نیاز به تشریحات ومقالات دور ودراز ندارد. میخواهم جان مطلب را عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

      به یاد سه شنبه خونین در پل محمود خان کابل             احمد سعیدی

حادثه خونین و  تلخی را که تروریستان کور  دل  و خدا نا ناشناس روز هفته گذشته بتاریخ 31 حمل 1395 در منطقه پل محمود خان کابل در یک کیلومتری ارگ ریاست جمهوری  رقم زدند، بار دیگر نه تنها مرا بلکهعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 نقش جنبشهای کارگری درتحولات جهانی ومنشای اول می      علی رستمی

 سه حادثهء بزرگ جهانی که درعرصه سیاسی ، اجتماعی واقتصادی درجهان درقرن هجدهم،نوزده وبیست رخ داد تاثیر بزرگی بر روند تحولات جهانی بجا گذاشت وچهره جهان را از بنیاد تغییر داد .انقلاب سیاسی درعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  وآنکه ناشناخته رفت                       ش، حصین

ازروان شاد کریم میثاق میګویم.آنکه خود غمګینانه میګفت:«غمی در دریای رنګین ذهنم جاریست وشعله های سرخ وسبز اندوه همه وجودم را می سوزاند ومن زجر میکشم.زجر من ازین است که واژه ها ناتوانند وزبان عزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

  سفر تاریخی یا دیپلوماسی اقتصادی   ؟                   دیپلوم انجینر عمر محسن زاده

نوروز 1395 خورشیدی بود که بارک اوباما رئیس جمهور ایالات متحده امریکا سنت دیرین دیپلوماتیک کشورش را شکست و به کشور همسایه خود کوبا سفر کرد ؛ کشوریکه ایالات متحده بیش از پنج دهه با آن  در ستیزعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد.

     پاسخ به سوالات دوستان در مورد "طرح برای رسیدن به صلح"                داکتر آرین

ندای این طرح مسالمت آمیز به مثابه استراتیژی صلح، برخواسته از سینه پر درد مردم مصیبت دیده و بی دفاع وطن ماست، صدای این طرح فریاد توده های است که در زیر پاشنه های استبداد و استعمار زجر می کشند، میسازندعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

    زړور او اتل شهید داکترنجیب الله                            ب.اکبري

هغه میړنی اوجسورفداکارچې خپله درنه اوغیرتي ککره یې دوطن په لارکې ځارکړه اودغه افغان ویاړلي باتورشهید دمنصورد دارحماسه بیاراژوندی کړه اودالامل دی چې اوس دافغان ولس په زړونوکې اوسي اود ده ستر تاریخيعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 چرا رئیس جمهور با پناهجویان ترحم و دلسوزی ندارد ؟            نوشه ی : فروغی

حامد کرزیصلاح الدین ربانی وزیر امورخارجه ی افغانستان اخیرأ بصراحت ابراز داشت که ، افغانان پناهجویی که از کشورهای اروپایی و ترکیه دوباره به افغانستان بازگردانده میشوند ، در افغانستان پذیرفته نمیشوند . یعنی آنانعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد

 چند طنز کوتاه با کارتونهای دیدنی«24»                     حقــــ(شـــمس الحــق)ــــانی 

گفته می شود که باز هم برادران ناراض کرزی و یا مخالفین سیاسی ملا اشرف غنی دست به کشتار فرزندان راستین این وطن زده و صد ها سرباز جوان اردوی ملی را که به قول محقق زنباره ستاره در آسمان و بوریا درعزیز بنیده سایت وطندار: لطفأ بالای ادامه مطلب کلیک نمائبد