2014/03/06

ضمیمه اول قانون اساسی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی

اعلامیه ی حقوق خلق زحمتکش و استثمار شده، به تاریخ

۴(۱۷) ژانویه ۱۹۱۸*

فصل اول

۱- روسیه به صورت جمهوری شوراهای نمایندگان کارگران، سربازان و دهقانان اعلام می گردد. تمامی قدرت مرکزی و محلی متعلق به این شوراهاست.

۲- جمهوری شوروی روسیه بر اصل اتحاد آزادانه ی ملل آزاد در فدراسیونی متشکل از جمهوری های ملی و شوروی پایه گذاری شده است.

فصل دوم

سومین کنگره ی سرتاسری شوراهای نمایندگان کارگران و سربازان و دهقانان روسیه، اساساً به قصد محو هرگونه استثمار انسان از انسان، الغاء کامل تقسیم جامعه به طبقات مختلف، سرکوب کلیه ی استثمارگران با تمام قدرت، برپایی سازمان سوسیالیستی جامعه و پیروز ساختن سوسیالیسم در تمام کشورها، تصمیمات زیر را اتخاذ می نماید.

الف) به منظور اجتماعی کردن زمین، مالکیت خصوصی آن الغاء میگردد. تمام زمین‌ها جزو اموال ملی اعلام شده و بر اساس تقسیم مساوی حق بهره برداری بدون هیچگونه بازپرداختی، به زحمتکشان واگذار میگردد.

ب) در تمام طول دوران استالین در شوروی، قانون مزبور به عنوان قانون اساسی این کشور رسمیت داشته است. علت درج قانون اساسی سال ۱۹۴۸ به جای قانون سال ۱۹۳۶ در کتاب حاضر آن است که قانون مزبور ضمن آنکه جوهره و چارچوب قانون اساسی سال ۱۹۳۶ را در خود دارد،‌ حاوی تغییرات مهمی که در فاصله ی این سال‌ها در قانون اساسی اتحاد شوروی رخ داده است، نیز میباشد. از جمله مهترین موارد این تغییرات اولا، باید به پیوستن دولت های بالتیکیِ استونی، لیتونی و لیتوانی به عنوان جمهوری های متحد به اتحاد شوروی اشاره کرد که درسال ۱۹۴۰، یعنی در خلال دوره ی {پیمان عدم تجاوز میان آلمان نازی و اتحاد جماهیر شوروی، زیر عکس لنین بامضای مولوتوف در سال ۱۹۳۹ صورت گرفته است}. ثانیاً، در سال ۱۹۴۴ به جمهوری های متحد، حق تشکیل کمیساریای روابط خارجی و دفاع اعطاء شد. همچنین در تاریخ ۱۵ مارس ۱۹۴۶ شورای کمیسرهای خلق در قانون اساسی به  شورای وزیران تغییر نام یافت. در مورد نحوه ی عبارتبندی متن ترجمه ی این قانون لازم به ذکر است که مبنای کار، ترجمه ای بوده است که از سوی بنگاه انتشارات خارجی اتحاد شوروی بچاپ رسیده و لذا، سیاق عبارات اندکی غریب به نظر خواهد رسید، ولی از طرفی حفظ قالب مزبور ما را در حال و هوای همان سال‌ها قرار خواهد داد.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* به نقل از کتاب:

Constitution(lois fondamentales de L.U.R.S. F. S. R., Paris, Bureau de Edition, 1935

توضیحی بر کتاب دوم

در بخش حاضر از کتابی که در دست دارید، اسناد شایان توجهی درج گردیده است که دسترسی به آن‌ها جهت بررسی بیشتر در ضمیمه اعلامیه ی حقوق خلق زحمتکش و استثمارشده است که موریس دوورژه در کتاب Droit Constitutionnet et Institions Politique (حقوق اساسی نهادهای سیاسی) آن را به عنوان نخستین قانون اساسی کشور شوروی منظور نموده است. شاید دلیل انتخاب دوورژه این باشد که آنچه معمولاً به عنوان اولین قانون اساسی اتحاد شوروی مورد اشاره قرار میگیرد، در‌واقع قانون اساسی جمهوری سوسیالیستی فدرال روسیه شوروی مصوب پنجمین کنگره ی شورای روسیه در تاریخ دهم ژوئیه ۱۹۱۸ است نه  قانون اساسی اتحاد شوروی سوسیالیستی؛ اما از آنجا که اعلامیه ی فوق الذکر در‌واقع خط مشی دولت شوروی را تا قبل از تصویب قانون اساسی در سال ۱۹۲۴ مشخص می‌سازد، لذا می‌توان آن را به عنوان نخستین قانون اساسی اتحاد شوروی به شمار آورد .

ضمیمه دوم، قانون اساسی ۱۹۲۴ اتحاد شوروی است که تدوین آن پس از تاسیس کشور اتحاد شوروی سوسیالیستی در سال ۱۹۲۲ ضرورت یافته بود. این قانون که توسط کمیسیون منتخب اولین کنگره ی شورای اتحادِ جماهیر شوروی تهیه و تدوین شده، مصوب دومین کنگره ی شورای اتحاد  شوروی در تاریخ ۳۱ ژانویه ۱۹۲۴ می باشد. دو ضمیمه ی اول، از متن فرانسه ترجمه شده است که در این رابطه

لازم است از جناب آقای دکتر پرویز علوی به واسطه ی بازخوانی ترجمهها و ارائه راهنمایی های سودبخش سپاسگزاری نمایم.

ضمیمه سوم یعنی قانون اساسی ۱۹۴۸ اتحاد شوروی در اساس همان قانون اساسی سال ۱۹۳۶ این کشور است که به قانون اساسی استالین مشهور می باشد. ظاهراً علت این انتساب دو چیز است.

الف) آنکه ریاست کمیسیون تدوین کننده ی طرح این قانون با استالین بوده و دیگر آنکه جنگل ها، منابع زیرزمینی، آبهایی که اهمیت ملی دارند، تمامی احشام و کلیه ی ابزارآلات، همچنین کلیه ی خالصه جات دولتی و کلیه ی تأسیسات کشاورزی نمونه، به عنوان اموال ملی اعلام می شوند.

ب) به عنوان نخستین گام در راه انتقال کامل کارگاه ها، کارخانجات، معادن، خطوط آهن و دیگر وسایل تولید و حمل ونقل به مالکیت جمهوری کارگری و دهقانی شوراها، کنگره قانون شورایی کنترل کارگری و [تشکیل] شورای عالی اقتصاد ملی را به منظور تضمین قدرت کارگران بر استثمارگران تصویب مینماید.

ج) کنگره به عنوان یکی از شرایط رهایی توده های زحمتکش از زیر یوغ سرمایه داری، انتقال کلیه ی بانک ها را به دولت کارگران تصویب می نماید.

د) به منظور از میان برداشتن عناصر طفیلی جامعه و سازماندهی اقتصاد کشور، انجام کار اجباری برای همگان برقرار میشود.

هـ) به منظور تضمین قدرت کامل توده های زحمتکش و از میان برداشتن کلیه ی امکاناتِ اعاده قدرت استثمارگران، کنگره فرمان به تسلیح کارگران، تشکیل ارتش سرخ سوسیالیستی کارگران و دهقانان و خلع سلاح کامل طبقاتِ مالک می دهد.

فصل سوم

۱- سومین کنگره ی شوراها ضمن ابراز تصمیم خلل ناپذیر خود مبنی بر رهاسازی بشریت از چنگال سرمایه ی مالی و امپریالیسم که در طول این جنگ (جنایت بارترین جنگها) زمین را غرق در خون ساختهاند با سیاست متخذه از سوی قدرت شوراها در مورد فسخ عهدنامههای محرمانه، سازماندهی گستردهترین نوع برادری با کارگران و دهقانان ارتش هایی که اکنون درگیر جنگ هستند، و دستیابی به صلح دمکراتیک از طریق تدابیر انقلابی، یعنی صلح بدون الحاق و غرامت گیری، و بر اساس حق خلقها برای تعیین آزادانه ی سرنوشت خود کاملاً همراهی می نماید.

۲- در راستای همین هدف، سومین کنگره ی شوراها بر طرد کامل سیاست وحشیانه ی تمدن بورژوایی تأکید می نماید؛ تمدنی که برای رفاه استثمارگران چند ملیتِ برگزیده و به انقیاد کشیدن صدها میلیون کارگر در آسیا، و بطور کلی در مستعمرات و سرزمین های کوچک مبتنی است.

سومین کنگره از سیاست شورای کمیسرهای خلق مبنی بر اعلام استقلال کامل فنلاند، اقدام به خارج ساختن نیروها از ایران، و اعطای حق کامل تعیین آزادنه ی سرنوشت خود به ارمنستان، استقبال می نماید.

سومین کنگره سراسری شوراهای روسیه قانون مربوط به الغاء وام های منعقد شده در زمان حکومت تزار و لغو مالکیتهای مالکی و بورژوایی را همچون اولین ضربه به سرمایه های بینالمللیِ مالی و بانکی تلقی می نماید و اطمینان میبخشد که تا هنگام پیروزی کامل شورش بینالمللی کارگران علیه یوغ سرمایه همچنان راه خویش را با عزمی راسخ ادامه خواهد داد.

فصل چهارم

سومین کنگره سراسری شوراهای نمایندگان کارگران،سربازان و دهقانان روسیه بر این نکته ارج مینهد که در این هنگام که نبرد سرنوشت ساز خلق برعلیه استثمارگرانِ خود در جریان است، هیچ یک از این استثمارگران جایی در هیچیک از سازمان های قدرت ندارند. قدرت می بایست کاملاً و منحصرا در دست توده های زحمتکش و مراجع نمایندگی آنها، یعنی  شوراهای نمایندگان کارگران، سربازان و دهقانان باشد.

ضمن تلاش برای ایجاد اتحادی حقیقتاً آزاد و ارادی و در عین حال، کامل و مستحکم در میان طبقات زحمتکشِ تمام ملتهای روسیه، سومین کنگره صرفاً به وضع اصول اساسی فدراسیون جمهوری های شورایی روسیه پرداخته و به کارگران و دهقانان هر یک از ملتها اختیار میدهد تا در کنگره ی ملی شوراهای خویش که حائز صلاحیت کامل میباشد، به طور آزادانه تصمیم بگیرند که آیا مایل به شرکت در حکومت فدرال و دیگر نهادهای فدرال شوروی می باشند، و اگر پاسخ مثبت است بر چه اساسی.

ضمیمه دوم

قانون اساسی اتحاد جماهیر سوسیالیستی

مصوب ۳۱ ژانویه ۱۹۲۴*

کمیته ی اجرائی مرکزی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی ضمن اعلام غیرقابل نقض بودن اصول قدرت شوراها و مطابق با تصمیم اولین کنگره ی شوراهای اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و میثاق تاسیس اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی متخذه در نخستین کنگره ی شوراهای اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، برگزار شده در ۳۰ دسامبر ۱۹۲۲ در مسکو، و با در نظر گرفتن اصلاحات و تغییرات ارائه شده از سوی کمیته های اجرائی مرکزی جمهوری های عضو اتحاد مقرر می دارد که:

قانون اساسی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، از بیانیه ی تاسیس اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و میثاق تاسیس اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی تشکیل یافته است.

بخش اول

بیانیه تاسیس اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی

از بدو تشکیل اتحاد جمهوری های شوروی، تمامی دولت های جهان به دو اردوگاه تقسیم میشوند:اردوگاه سرمایه داری و اردوگاه سوسیالیسم.

در اردوگاه سرمایه داری چیزی جز نفرت ملی و نابرابری، بردگی استعماری و میهن پرستی متعصبانه، سرکوب ملیتها و نسل کشی، سفاکی امپریالیست ها و جنگ وجود ندارد. [اما] در اردوگاه سوسیالیسم، اعتماد متقابل و صلح، آزادی ملی و برابری، همزیستی مسالمت آمیز و همکاری برادرانه ی خلق ها وجود دارد.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

به نقل از کتاب:

Constitution(lois fondamentales de L.U.R.S. F. S. R., Paris, Bureau de Edition, 1935

ضمنا اصلاحات و اضافات صورت گرفته در ۲۶ آوریل ۱۹۳۷ و ۱۷ مارس ۱۹۳۱ نیز در متن درج شده است.

  

  بقیه گزیده های مقالات سیاسی ا. م. شیری

 

 
 

admin@vatandar.at

 
 مدیر مسوول : انجنیر هما یوسفی
صاحب امتیاز : انجنیرنجیب یوسفی
کليه ی حقوق بر اساس قوانين کپی رايت  محفوظ و متعلق به وطندار می باشد