2012/07/01.

اصل این نوشته، مضمون برنامه یی بود که ازطرف تلویزیون دویچه وله DW-TV  دردسترس شبکه های تلویزیونی افغانستان قرار گرفت. بدینوسیله جهت اجازۀ پخش آن در رسانه های دیگر، از تلویزیون دویچه وله ابراز امتنان می گردد.

   

یک قطار از وسط هانوی Hanoi  پایتخت ویتنام واقع در شمال این کشور، می گذرد.این قطار که مثل همیشه سر ساعت هشت صبح، ایستگاه مرکزی راه آهن را ترک می نماید، سیگون-اکسپرس نامیده می شود. قطار مذکورکه تا کنون بنام قدیمی شهر مقصدش یعنی سیگون Saigon سابق یا شهر هوشی مین Ho-Chi-Minh-City فعلی، مسمی باقی مانده است، با سرعت متوسط ۳۴ کیلومتر در ساعت،  طی مدت دو روز و دوشب،از میان تمام ویتنام عبور می کند.

این کشورِ دوباره متحدِ جنوب شرق آسیا  دارای سواحلی  تقریباً بی سرانجام در کرانۀ بحیرۀ چین جنوبی می باشد. گذر یکبارۀ سراسر ویتنام تا آخرین بخش جنوب  این کشور که حدود ۱۸۰۰کیلومتر می شود، پیش روی سیگون-اکسپرس قرار دارد.

تأسیسات خط آهن اینجا در سال ۱۹۳۶ احداث شده اند. در آن زمان ویتنام هنوز مستعمرۀ کشور فرانسه بود.

لوکوموتیو دیزلیِ این قطار نیز چندین دهه عمر دارد. در جریان مبارزه برای استقلال علیه فرانسویان که منجر به پیروزیِ ویتنام در سال ۱۹۵۱ گردید، خطوط راه آهن نقش ستراتیژیکیِ مهمی را ایفاء می نمودند.

هر قطاری را دو راننده و دو دستیار که درفاصله های کوتاه، جای کار را عوض می نمایند، همراهی می کنند. رانندگان قطار با تقریباً سی دالر دستمزدِ ماهانه، در مقیاس ویتنام، پول خیلی خوبی دریافت می دارند.

موازی با مسیر خطوط قطار، شاهراه نمره اول عمومی ویتنام  به  فاصلۀ چندین کیلومترامتداد می یابد. افزایش ترافیک،علامت آغاز بهبودی وضع اقتصاد درین کشور می باشد. اصلاحات سیاسیِ سالیانِ اخیر که اقتصاد سکتور خصوصی را ممکن گردانید، تأثیرات مثبتی از خود بجای گذاشته است.

ویتنامی ها نتوانستند در پی حصول استقلال ازدست فرانسوی ها، مدت زیادی را با صلح بسر ببرند. در جریان جنگ با امریکائی ها که در سال ۱۹۶۳آغاز گردید،۱۵ درصد جمعیت سرزمین کشته شدند و یا زخم برداشتند. ویتنام تا امروز نیز از عواقب عملیات نظامیِ امریکائیان درین جنگِ  ویرانگرِ دوازده ساله رنج می کشد.

قطارسیگون-اکسپرس دارای سه درجه است. قیمت یک جای در یک کوپۀ بخش درجه اول با امکانیت دراز کشیدن، برابر با معاش یک ماهۀ رانندۀ قطار است. چنین پولی را می توانند پیش از همه تجاران آزاد و خانواده های شان بپردازند؛ تجارانی که از اصلاحات اقتصادی، بیشترین سود را می برند.

صندلی ها در درجۀ دوم قطار روکشی شده اند. یک  مقامدار حزب سوسیالیستِ بر سر قدرت نیزحق دارد که با استفاده ازین بخش قطار سفر کند.

صندلی های بخش درجه سوم قطار چوبی اند. پیش از همه کارگران و همچنان خُرده دهقانانِ که خود را از کوپراتیو ها جدا کرده اند و زمین اجاره شده از دولت را برای خویش کشتکاری می نمایند، درین بخش به سفرمی پردازند . بیش از ۷۰درصد مردم ویتنام به کشاورزی مشغول کار اند.

کسانی که در بخش درجه سوم قطار جايی جهت نشست نیابند، برای دستیابی به مکانی در دهلیز ها تلاش می ورزند.از زمان میسر ساختن امکانات برای ابتکارات فردی توسط حزب بر سر قدرت، جامعۀ ویتنام متحرک تر شده است. قطارسیگون-اکسپرس همیشه مملو از مسافرین می باشد.

این کشور بعد ازتایلند و ایالات متحدۀ امریکا بزرگترین صادرکنندۀ برنج در جهان است. سیگون-اکسپرس  هر از گاهی با سرعت  زیاد ۸۰ کیلومتر درساعت مسیرش را طی می نماید.

برای اروپائیانی که در ویتنام گردشگرند، قطار های بخاری احساسات خاطره انگیزی را ایجاد می کنند. مأموران ایستگاه راه آهن اگر می توانستند این قطار ها را پنهان می نمودند  تا کسی نبیند. بنظر آنان، قطار های مذکور بقایای فقر وعقب ماندگی می باشند؛ یادآور جنگ و همچنان تحریم تجارتیِ ایالات متحدۀ امریکا علیه ویتنامِ دوباره متحد و سوسیالیستی تا سال ۱۹۹۴میلادی.

ساختارهای زیربنايی و مواصلاتی، برای مدت زیادی  قربانیِ جنگ سردِ جهانی در میان دو نظم اقتصادی گشته بود تا اینکه سیاست پرسترویکای گورباچوف بدین وضع پایان بخشید.

زنان فروشنده در جریان توقف قطار در ایستگاه ها میوه، خوراکه و نوشابه باب را عرضه می دارند. کسانی که با قبول خطر، کشتکاری می کنند، اجازه دارند تولیدات خویش را آزادانه بفروش رسانند. زنان فروشنده برای کارمندان خطوط راه آهن که مسئول فروش مواد غذايی ونوشابه هستند، رقیب بشمار می روند.این موضوع به کیفیت مواد عرضه شده بهبودیِ بیشتری بخشیده است.

قبل ازین، همۀ این مردان و زنان بنابر معیارسوسیالیستی، معاش واحدی داشتند و آنچه را هم که بفروش می رسانیدند، کمتر هیجان بر انگیز بود.آنها امروز از طریق عواید اضافی، بر میزان پول فروش سهیم می باشند و با زنان فروشنده در ایستگاه های راه آهن در جلب مشتری رقابت می نمایند.

بعد از ۱۴ساعت سفر، وقتی شب فرا می رسد،  بخش درجه سوم آن با صندلی های چوبینش به یک واگون خواب مبدل می شود.

چنین بنظر می رسد که این ملت در جریان تاریخ پُرحادثه اش، آموخته است در هر وضعی خوابش را فرا گیرد.

ویتنام جنوبی و ویتنام شمالی بعد از ختم جنگ، تحت رهبریِ سوسیالیست ها دوباره یک دولت متحد را تشکیل دادند و هانوی پایتخت شد. رهبریِ سیاسیِ ویتنام  می خواست تا نفوذ غرب را درین کشورازبین ببرد؛ اما بسرعت ازین قصد صرف نظر گردید.

درموسم بارندگی می توان بسادگی حس درک زمان و مکان را از دست داد. آنهم به ویژه موقعی برای کسی که ۲۴ساعت تمام را در سیگون-اکسپرس سپری نموده باشد.

بعد از پیمودن  نصف مسیر قطار در محل اتصال شمال با جنوب کشور ویتنام میرسد. اینجا منطقۀ می باشد  که ازتأثیرات جنگ با امریکائیان زیاد آسیب دیده است. درین گرمای آفتابِ درخشان، برداشت ها هم مخدوش می گردند.

چهار میلیون شهروند ملکی، ۱٫۳میلیون عسکر ویتنامی و ۴۷ هزار عسکرامریکايی، در جریان این نبرد به قتل رسیده اند. این جنگ در سراسر جهان، مردم را به تظاهراتِ ضد جنگ در خیابان ها  و جاده ها کشانید. زمان زیادی را دربر خواهد گرفت تا اینکه همۀ  اثرات جراحت های این جنگ کاملاً شفا بیابند.

ورود قطار از پایتخت در ایستگاه راه آهن شهر کوچک کوانگ نای، برای مردم اینجا یک واقعۀ بزرگ است.

بعد از ۲۵ساعت سفر با قطار، به محلی در عقب کوانگ نای Quang Nai می رسیم که همۀ فلاکت ها و مصیبت های جنگ ویتنام را بازگويی می کند.این منطقه میلای  Mylai  نامیده می شود. دروازۀ ورودیِ  این دهکده ، یادآور وحشتناک ترین روز در تاریخ  خانواده های این قریه می گردد.

این روز ۱۶ مارچ ۱۹۶۳میلادی است، درین روز یک فرماندهیِ امریکايی در جستجوی شورشیان ویت کانگ Vietkong ، صدها مردم ملکی را یکجايی به قتل رسانید.

جمع زیادی از باشندگان دهکده بسوی برج قریه کشانیده شدند. تنها کسانی جان سالم بدر بردند که خویش را در زیر کوهی از اجساد کشتگان پنهان نموده بودند وزمان نزدیک آمدن امریکايی ها بدن خویش را مثل یک مرده ، بدون حس و بیحرکت نگه می داشتند.

نام همۀ قربانیان در یک  لوحۀ بزرگ درج گردیده است.

فهرست  بی نهایتی می باشد ....

آن زمان عکس های این واقعه در سراسر جهان انتشار یافت و عملیات نظامیان امریکايی  را به عنوان یک جنگ برضد زنان و کودکان برملا ساخت. درآلمان نیز جوانان موقف خویش را روشن نمودند: جنبش دانشجويی پایان فوریِ این عملیات نظامی را خواستار گردید.

مناظر طبیعیِ میلای خیلی دلپسند اند. دهقانان از مدت ها بدینسو درینجا دوباره برنج، سبزیجات و میوه می کارند. چندی پیش ازین، تعدادی از جنگجویان آنزمان امریکايی، از میلای دیدار بعمل آوردند. آنها می خواستند وضع امروز را به چشم سر مشاهده کنند وبررسی نمایند که چه کمکی را می توانند به باشندگان دهکده  انجام دهند.

مردم بااحترام زیاد، بلی حتی صمیمانه  این جنگجویان امریکايی  را خوش آمدید گفتند.

سیگون-اکسپرس از خم وپیچ های سواحل بحیرۀ چین جنوبی عبور می کند. هوای این منطقۀ ساحلی که حاره یی تا نیمه استوايی می باشد، موجب رویش انواع زیادی ازگیاهان گشته است.

ویتنامی ها که با ۸۸ درصد جمعیت، بیشترین شهروندان این کشور را تشکیل می دهند با چینی های جنوبی  پیوند های زیادی دارند. اکثریت این ملت ۷۰میلیونی، در مناطق دلتايی دریا و سواحلش زندگی می کنند.اغلب آنها ماهیگیر اند یا دهقان. عایدات سالانۀ هر فرد ، به دوصد دالر امریکايی می رسد.

صدای یکنواخت چرخ های قطار، مکرراً یادآورخاطراتِ آدم می گردد. خاطرات جنگی که سی سال پیش، میلیون ها نفر خواستار می شدند :  خاتمه اش دهید!خشونت را بس کنید!

قطار به ایالت فو یِن  Phu Yen  نزدیک می شود. مردم ،در حوالیِ فُو یِن پیش از همه از راه ماهیگیری امرار معیشت می کنند. این ناحیه، برای سفر های اکتشافی خیلی مناسب می باشد، زیرا موازی با قطار می توان این مسیر را ذریعۀ موتر نیز پیمود و بعداً دوباره به قطار سوار شد.

این شاهراه معروفِ نمره یک عمومی همچون خطوط راه آهن برای این کشور سرنوشت ساز می باشد. تقریباً مجموعۀ ترافیک و حمل و نقل اموال ازاین دو راه مواصلاتی صورت می گیرد.

اکثر موتر های لاری  اینجا از دهۀ پنجاه یعنی زمان استعمار فرانسه  و یا دهۀ هفتاد که ویتنام  متحد شوروی سابق بود ، باقی  مانده اند.

موترهای سرویس مملو از مسافرین اند. در حاشیۀ مسیر قطار، عملی اندیشیدن ویتنامی ها بصراحت آشکار می گردد. مردم، شالی ها را چنان پهن کرده اند که موتر ها و موترسایکل ها مجبورند از روی آنها بگذرند تا بدین ترتیب دانه های برنج تا حد امکان ازپوستش جدا گردد.

ایالت فُو یِن در هر خزانی اسیر گرد باد های زیادی می شود. در شاهراه عمومی بسوی سیگون می توان هر ازگاهی به یک شاخۀ فرعیِ این گردباد مواجه گردید. با وجود خطرناک بودن موج های خروشان، ماهیگیران جهت صید به ساحل دریا می روند.آنها نمی توانند حتی در جریان  توفیدنِ گردباد هم از ماهیگیری صرف نظر نمایند.غذای اصلی اکثریت ویتنامی ها را در کنار برنج، ماهی تشکیل می دهد.

قطار به نها ترانگ Nha trang  که یک شهر بندریِ بحیرۀ چین جنوبی است، می رسد. این شهر دارای دوصد هزار جمعیت  و ده هزار قایق ماهیگیری می باشد.

زمانی درسواحل سپید و معروفِ نها ترانگ، کارمندان دولتیِ استعمارگران فرانسوی، عساکر امریکايی و همچنان مشاوران روسی ، با اشتیاق فراوان به آسایش و استراحت می پرداختند.

درین میان نخستین سیاحان غربی در ساحل نها ترانگ گردش می کنند، زیرا مقامات شهرداری درک نموده اند که جهانگردی  برای نجات از فقر، راهی را  نشان می دهد. شرکت های تاکسی تأسیس و رستوران ها گشوده می شوند. بعضی از زنان فروشندۀ کنونی، قبلاً با گدايی امرار حیات می نموده اند.

قشر بالای جامعۀ ویتنام نیز ایام آسایشش را درنها ترانگ می گذراند. این قشرموجب اصلاحات اقتصادی گردیده  است . کارخانه دارانِ جوانِ کشور نیز از همین قشر می باشند.

برای جهانگردان در ساحل دریا شام  ها محفل برپا می گردد. متعلقین یکی از ۵۳ اقلیت ملی درین کشور که پیش از همه در مناطق کوهستانی بسر می برند، با آلات موسیقیِ ساخته ازشده از چوب نای،هنر نوازی می کنند.درین اثناء گردشگران غربی با غذای مطبوع ویتنامی پذیرايی می گردند.

معامله با تعطیلات درکشور های دوردست، می تواند ارزهای خارجی را که در ساختار زیربنا و اقتصاد این کشور شدیداً مورد نیاز می باشد، به ویتنام  وارد کند.

موقف جدید سیاسیِ دُوا مُوا  doi moi یا تجدد و ختم کمک های شورویِ سابق، این کشور را که تا آنزمان تقریباً از سوی گردشگران دست نخورده باقی مانده بود، به گشایش بیشتری وادار ساخت.

ساعت پنج صبح ، سیگون اکسپرس از ایستگاه راه آهن نها ترانگ بسوی جنوب حرکت می کند.مغازه های خوراک پزی، صبحانه را آماده می کنند. امرار معیشت ده ها پیشه وردر شهر نها ترانگ ازین طریق صورت می گیرد.

آخرین مرحلۀ سفر با قطار آغاز می گردد و دوساعت بعد به شهر هوشی مین، وارد می شود.

هر اندازه که قطاار به شهرسیگون سابق نزدیک تر می گردد، دره ها نیز وسیعتر می شوند.این دره ها که شاخه های دلتای دریای مِکُنگ Mekong اند، فلات های هموار حاصلخیز در جنوب را تشکیل می دهند.این منطقه نصف نفوس ویتنام را تغذیه می کند.

در چهرۀ ویتنامی ها، آرامش خاصی جلوه می کند. تأثیر آئین بودايی که با فلسفۀ کنفسیوس Confucius و تائوئیسم Taoismus مقام عالیِ مساویانۀ  را اتخاذ می کند، موجب این متانت مردم گشته است. تعلیم وتربیۀ مردم با معیارهای کمونیستی از سوی حزب نیز نتوانست درین حالت تغییری وارد کند. نوع زندگی و احساس همدردی نسبت به روح زنده در قلب پیروان بودا، تقدم خویش را همچنان پا برجا نگه داشت.

خصومت های پایدار، احساس گناه و انتقام جويی برای بودائیان  بیگانه اند. آنها می گویند که بهترین زمان،هم اکنون است و حال حاضر یک هدیه می باشد.

ویتنامی ها، عملی می اندیشند. شاید هم به همین دلیل باشد که آنها توانستند هم برتسلط چینی ها وفرانسویها  با جنگ مرگبار سدۀ بیست و هم چنان بر حاکمیت کمونیسم  نوع شوروی تا زمان سقوط آن فایق گردند. ویتنامی ها در همۀ این مواقع، با عقیدۀ تزلزل ناپذیر خویش  به آیندۀ بهتری برای کودکان شان امیدوار بودند.

در  نزدیکی ایستگاه راه آهن شهرهوشی مین از مسافران تقاضا می گردد که پنجره های قطار را ببندند، زیرا دزد ها درین ایستگاه راه آهن زیاد سرگرم کار خویش اند. یک کشور به زندگیِ معمولیِ خویش  بر می گردد.

پایان

 

  

 

 

 

 
 

 

admin@vatandar.at
 
 
 
 مدیر مسوول : انجنیر هما یوسفی
صاحب امتیاز : انجنیرنجیب یوسفی
کليه ی حقوق بر اساس قوانين کپی رايت  محفوظ و متعلق به وطندار می باشد