WELCOME

To Our Website

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Sed non metus

گزیده های مقالات انجنیر خلیل الله عالم متخصص برق

 

   درک نادرست ازاستقلال، توسعه و سواد درافغانستان                    انجنیر خلیل الله عالم

درک نادرست ازاستقلال، توسعه و سواد درافغانستان 

 

ما درعصر زندگي میکنیم میزان عقل، هوش، سواد و استقلا ل را به اندازه مصرف انرژی، تولید ناخالص و ظرفیت یک ملت محاسبه میشود شاید هم برای بعضی خنده دار باشد ولی این یک واقعیت تلخ و ناباور کردنی است که در کشور مانند افغانستان که نه تولید انرژی نه متخصص برق، نه متخصص راه ٓاهن نه، متخصص مخابرات نه هم یک دانشگاه صنعتی که حداقل به ٓاینده امیدوار باشیم که این متخصصین ما درٓان تربیه شوند و افغانی هم تربیه شوند نداریم این ها همه را ما وارد میکنیم مگر این ما نبودیم که میلیون ها انسان در این سرزمین را به شهادت رساندیم و فدا کردیم برای این که به خارجی ها وابسته نباشیم ولی این طور معلوم می شود که ما قرنها دیگر وابسته خواهیم بود شعار های استقلا ل طلبی وطن دوستی حالا به ابزار فشار و امتیاز گیری شخصی تبدیل شده است. شاید درد ناکترین جمله و بغرنجترین نکته این باشد که عرض میشود در دنیای مادی امروز که ما زندگی داریم کرامت انسانی، علمی، ظرفیت، سواد و استقلال هر ملت به رشد علمی و اندازه تولید در سرزمین ٓان مقایسه میشود حاال شما قضاوت کنید که اگر اصل این باشد که است ما در کجاهی استقلال و ظرفیت قرار داریم این هم درست است که برای کشوری مانند افغانستان در همه عرصه ها کار ٓاسانی نیست که به خود کفأيی برسد باید کم بیش در عرصه های اقتصادی یا هم نظامی مانند هر کشور دیگر داد و گرفتی داشته باشد ولی این درست نیست که تمامی شاهرگ های اقتصادی مانند انرژی و تربیه متخصصین در عرصه های یادشده ما همه خارجی باشد و یا وارداتی باشد و ما هم صحبت از استقلال کنیم اگر راه حل این است پس این همه قربانی برای خارجی ستیزی برای چی بوده است و هر روز درخواست از خارجی ها برای احترام مردم افغانستان برای چی است ؟ احترام و استقلالیت زمینه های دارد که در ادامه عرض میدارم.

ما باید چکاری بکنم که در ردیف کم عقل هوش کشورهای جهان قرار نگیریم یعنی کشوری پسمانده و لغر نباشیم یک استقلال نسبی هم داشته باشیم پس اول باید یک تعریف کوچکی از سواد و ظرفیت داشتها باشیم بعد تعریفی که چرا انرژی مساوی به عقل تعریف شده است را معرفی کنیم که البته که تکنولوژی ار هم شامل ٓان میشود بعد تعریف همه جانبه ای از سواد، ظرفیت و استقلال داشته باشیم اگر چی سالها است که این تعریف در کشورهای پیشرفته جهان صورت گرفته است ولی مسولین ما برای فرار از واقعیت ها شانه خالی کردن از مسولیت و شاید هم سرپوشی بر ناتوانأيی های شان باشد همان تعریف کهنه قدیمی و ناکارامد همیشه گی را بیان میکنندٓ از نظر من که این همه یک تعریف و یک معنی دارد یعنی داشتن سواد، ظرفیت و استقلال که هیچ کسی

1نمیتواند مقوله جدا از هم بداند یا تعریف کند البته که میزان ظرفیت است که میزان سواد و استقلال شخص یا هم کشور را مشخص و تعین میکند نه چیزی دیگرالبته که در دنیای که ما زندگی میکنیم امروزه تعریف اکادمیک هم است که بیشتر قابل قبول مردم جهان است این تعریف شکل دیگری را به خود میگیرد که برای مسولین ٓاموزش و پرورش کشور ما یعنی افغانستان هولناک و نا باورکردنی میباشد و او این است که سواد امروزی در جهان میزان ظرفیت تولید ناخالص اندازه صادرات میزان مصرف انرژی برق گاز اشتغال دسترسی به بهداشت هر کشوری میباشد نه تعریف که مقامات ٓاموزش و پرورش کشور ما میداند یعنی فقط خواندن و نوشتن چون خواندن و نوشتن به تنهأيی خود امروزه سواد شد نمیتواند اگر چی الزامی میباشد میتواند یک نمره ازسواد باشد اگر سواد امروزی را ده نمره حساب کنید یا هم ده نمره بدهید یک نمره او خواندن و نوشتن است یک نمره دیگر ٓان ظرفیت است بعدی ٓان دسترسی به بهداشت است که البته همه میدانیم که بهداشت شامل چی چیزهای میشود نمره بعدی ٓان داشتن تخصص در یک رشته که اکادمیک ومطابق به دانش روز باشد نه افتخاری یا تقلبی نمره بعدی ٓان دسترسی به کمپیوتر دسترسی به انرژی پاک و دایمی ورسانه ها تصویری نوشتاری و نمره بعدی ٓان توانأيی فیزیکی و شجاعت کاری است چون دیگر هیچ شغل ، مسلک یا رشته ای در جهان وجود ندارد که بدون انرژی برق مٔاثر و یا کار ٓامد باشد اگر چی ما در نوشتن و خواندن هم در پأيین ترین لیست منطقه دنیا قرار داریم که اگر این عرض یابی راهم به ٓان اضافه کنیم که میزان تولید ظرفیت یا مصرف انرژی راهم قبول کنیم پس جایگاه ما برای همیشه در پأيین ترین خواهد بود و این عقب مانی افتخار همیشه گی وزارت ٓاموزش وپرورش کشورما افغانستان باقی خواهد ماند سوال من از مقامات محترم کشور عزیز ما افغانستان هم از اقتصاد دانان وهم از سیاسیون و هم از دلسوزان این مرزه بوم این است که چرا ٓارزوی داود خان را برٓاورده نمکنید چرا نام خودرا به عنوان شهیدان سازندگی و خود کفأيی ثبت تاریخ نمیکنید؟ ما یک کشور که به ۴۰ هزار مگاوت برق ضرورت داریم چی برنامه برای تٔامین ٓان دارید چند هزار مگاوات از این انرژی نیاز کشور در داخل کشور تولید میشود و چندی باقی مانده را از خارج وارد میکنید طی چند سال ٓاینده ما به این ٓارزوی خود میرسیم چون کل تولید انرژی برق افغانستان به صد مگاوات نمیرسد و کل واردات برق افغانستان از خارج در حدود ۵۰۰ میگاوت بیشتر نیست سٔوال بعدی من این است کی شبکه توضیح گاز از طریق لوله به شهرهای بزرگ افغانستان شروع میشود ؟وکی به پایان خود میرسد چون یک قرن است که در جهان از این روش استفاده میشود برنامه شما چیست وکی عملی میشود؟ این سواالتی است که هر افغان میخواهد جواب ٓان را بشنود ؟

و سوال دیگر من این است ما دست کم به ۸ هزار کیلومتر راه ٓاهن نیاز دارم تا بتوانم کشوری ترانزیتی باشیم به شعار دادن ما به این ٓارزوی بزرگ نمیرسیم چون این راه ٓاهن نمیشود ٓان را وارداتی کرد باید مانند سرک ها در داخل ساخته شود تا بتوانید شمال کشور را به جنوب غرب را به شرق وصل کنید و دارای یک

2خط حلقوی باشد تا که درجه خطرات ٓان به کمترین حد ممکن برسد و تا بشود معدن های کشور که در هر جای از کشور باشد به ٓاسانی استخراج کرد و بتوانیم رقیب خوبی و سالم در منطقه باشیم اگر ما این توانأيی را داشته باشیم از یک ارتش مجهز هم مؤاثر تر عمل خواهد کرد دشمنان ما را به دوست تبدیل خواهد کرد برنامه شما چیست ؟ ده سال میشود که ما دو صد کیلومتر از ٓان را زیره کار داریم هنوز تمام نشد است چند سال دیگر طول خواهد کشید که ۷۸۰۰ کیلومتر باقیمانده ٓان تمام و این ٓارزو ما برٓاورده شود ؟ این هم یکی از سٔواالتی مهم مردم افغانستان است حب وطندوستی و پشتکار خود را ثابت کنید مالی بی عمل نباشید از خود باید شروع کرد بعد وطن دوستی را شامل درس گودکان کرد باید اول افتخارات پیشرفت نو اوری خود را به عنوان نمونه به کودکان نشان داد بعد ٓان هارا تشویق کرد که ٓان ها هم در ٓاینده چنینٓ کنند ؟ اینٓارزو ها در سخن رانی تٔامین نمیشود اینها برنامه میخواهد ؟ چون هر کشوری برای خود یک برنامه دارد. برای مثال که ظرف ۵ تا ۱۰ سال برنامه ریزی میکند که تا بتواند فاصله مردم خود را از مردم جهان کم کند البته این کار ٓاسانی نیست انسان ها بزرگ توانا و ٓاهنینی میخواهد شانه های پوالدین و ایمان محکم ، تعهد دوامدار را میطلبد توانأيی، تخصص و برنامه ریزی دراز مدت میخواهد فداکاری میخواهد شهادت میخواهد جهاد میخواهد زیرکی میخواهد به این راحتی نیست چون تغییرات و تحوالت بزرگ تخنیکي، اقتصادي و اجتماعي در جهان به وقوع پیوسته و دایم درحال رشد تغییرمیباشد این تغییرات در حدی است که حتی در عقالنی کردن بشر امروزی در ساختار سیاسی و اقتصادی حتی طرز دید مردم تاثیرات نا باور کردنی داشته است

بلي این همه تغیرات بسیار سریع پیش ٓامده سریعتر از ٓانچه که تصور میگردید انقالب بزرگی رخ داده است انقالبی که ما بشدت از ٓان عقبمانده ایم این انقالب پیشرفت، انرژی برق، تخصص و دیجیتالي است که واقعًا جهان بشریت را غافلگیر نموده است و سهم مردم افغانستان از این انقلاب و پیشرفت و تغییر مثبت واسایش چی قدرمیباشد؟ٓ که مهم ترین ٓان انرژی برق است این انرژی حیاتی شده است ٓان را بومی بسازید در این جا مرگ و زندگی مطرح است ٓاینده ملتی مطرح است ملتی که همه چیزه خود را فدا کرده اند برای اینکه وابسته کی نداشته باشند ٓارزوی شهدای این سرزمین را برٓاورده کنید هم در ٓاموزش و پرورش وهم در تولید انرژی مورد نیاز وهم در تربیه متخصصین در رشتههای مهم ٬ما از قافله ی پیشرفت جهان و منطقه به شدت عقبمانده ایم همه چیز را وارد میکنم ما از جهان عقبمانده ایم این راجدی بگیرید جهان امروزی خیلی فرق کرده است دیگر در جهان بحث عاطفه نیست بحث ها بحث توانأيی است در تمامی عصر های گوناگون که اصلیترین ان انرژی برق و ٓاموزش و پرورش استٓ جهان دارد دگرگون میشود این دگرگوني مستلزم قوانین و روابط متناسب ، دانش تخصص و توانأيی بخود است ما نباید مانند گذشته قربانی جنگ سرد جنگ فقرجنگ بیعدالتی جنگ کمونیزم جنگ کاپیتالیزم

3جنگ تروریزم و شاید هم فردا جنگ انرژی شویم دیگر بس است خود را ٓاماده کنید که بار دوش دیگران نباشیم چون زندگی امروزی زندگی مشترک است در زندگی مشترک نمیشود که بار دوش دیگران بود باید سهمه نسبتاًمساوی داشت چون این جنگ عاطفه نیست جنگ امکانات، ظرفیت ، تخصص ، توانأيی و سواد

واقعی است اگر ما برق نداشته باشیم متخصص ورزیده نداشته باشیم که این شاهرگ حیاتی را نمیشود با خرید دردرازمدت حل کرد ما نمیتوانیم که بابرق دیگران با متخصص دیگران تولید، صنعت ، مخابرات، تلویزیون، بانکدادری، و و و ها را فعال و رقابتی کنیم این نه تنها درد را دوا نمیکند بلکه، بمعني ماندن درخود و پیچیدن بدور خود است ولي این که با درك درست و ٓاگاهانه، توانأيی خویش با داشتن تخصص داخلی را با معیار هاي مثبت زمان عیار نماییم دراین پروسه که جهان را متحول ساخته ٓاگاهانه سهم گیریم نه اینکه این جریان سریع تحوالت، سیل ٓاسا مآان را بگونه قربانی قبول کنم که باز هم بازنده جنگ دیگرباشیم این بار قربانی نافهمی خود باشیم جهان در حال دگرگونی که در برگیرنده هرگونه تغییرات در ساختار نهاد یا سازمان اجتمـاعی است. از اینرو شیـوههای زندگی و نهادهای اجتماعی جهان امروزی با شیوههای زندگی و نهادهای گذشته نه چندان دور بشر، تفاوت اساسی یافته است. لذا در نیم قرن اخیر ما شاهد یک نوع چرخش سریع و تند از انواع دگرگونی در نظم و ساختار اجتماعی و اقتصادی هستیم که مردم، هزاران سال در ٓان میزیستهاند گرچه دگرگونی اجتماعی خصیصه همه جوامع است، اما منشٔا اصلی دگرگونی اجتماعی، شامل تکنولوژی جدید ومدیون انرژی برق و محیط طبیعی، تغییرات جمعیتی میباشد که با تاسف باید گفت که نه تنها ما در این عرصه انرژی مصرفی خود را نداریم بلکه قانونی هم نداریم بلکه در بعضی وقت قربانی ٓان هم هستیم عوامل تکنولوژی و نوٓاوری در دگرگونی اجتماعی و فرهنگی از اهمیت ویژهای برخوردار است زیرا با ظهور پدیدههای جدید در عرصه زندگی اجتماعی افراد جامعه، یک نوع جایگزینی برای تکنولوژی که تاکنون مورد استفاده قرار گرفته است صورت میگیرد که با خود دگرگونیهایی را در جامعه به ارمغان میٓاورند. عوامل تکنولوژی و نوٓاوری زمانی میتواند در دگرگونی مثبت اجتماعی مٔوثر باشند که حداکثرافراد یك جامعه درخلق تکنولوژی و نوٓاوری و پذیرش پدیدههای نوظهور نقش داشته باشند و ٓانرا مورد پذیرش خود قرار دهند. البته این انگیزه بیشتر جنبه روانی دارد زیرا افراد معمو ًال تنوع طلب و کنجکاو هستند. برخی از جوامع بسیار سریع تر از جوامع دیگر تغییر میکنند. ٓاهنگ دگرگونی یکی ازالگو اجتماعی موجود و بخشی جدأيی ناپذیر از جامعه است. ممکن است رویدادها یا اعمال فردی ٓاهنگ دگرگونی را برای مدت کوتاه کرد یا به ٓان شتاب دهد؛ اما در درازمدت این میزان، پیشبینی پذیر است که مادر افغانستان با تاسف درٓان ناکام بودیم که همیشه این تقصیرات بر ما تحمیل شده است و ما بیشتر وقت خود را با مبارزه به ٓان صرف میکنیم و در نهایت ٓان را قبول میکنیم بارها در کشور ما اتفاق افتاده است هر بار هم بعد از شکست کامل در برابر پدیده اجتمای و پرداخت هزینه سرسام ٓاور ٓان را قبول میکنیم ٓان وقت نه خود ما توانأيی

4تولید ٓان پدیده را داریم نه هم تخصص ٓان داریم ٓانگاه مجبور به وابسته بودن افتخار میکنیم ٓان را یک دست ٓاورد میدانیم فنٓاوري است که امکان انتخاب، برنامهریزي و مواجهه ٓاگاهانه و مدبرانه ٓانها را در حد مطلوب و مٔوثر فراهم ميسازد. در واقع ٓایند پژوهي در صدد ایجاد دور اندیشي و ٓاینده شناسي در سطوح مختلف زندگي بشري است تا ضمن بیان اهمیت و ضرورت توجه به رویدادها و تحوالت فراروي جهان، توانایي برخورد سنجیده و مناسب با ٓانها را فراهم سازد با توجه به نقش محوری دولت در تدوین و اجرای برنامه های توسعه در کشور و ضرورت رشد شتابان کشور و همنوا شدن با تغییر و تحوالت روز افزون ف ّناوری تولید انرژی برق برای دستیابی به سهم بیشتری از این انقالب که هرگز از ٓان چیزی نصیب ما نشده است یعنی انرژی برق تخصص داخلی و نرم افزاری، توسعه کارٓافرینی را به امری اجتناب ناپذیر برای کشور افغانستان بدل ساخته است. زیرا بر اساس پژوهشهای موسسات تحقیقاتی دنیا سطح سواد وظرفیت کار ٓافرینی را با سطح توسعه یافتگی و استقالل برابر میدانند و رابطه مستقیمی بین رشد ناخالص داخلی و بستر سازیها و حمایتهای دولتها از کار ٓافرینان دست یافتهاند به ٓارزوی برٓاورده شدن این خاسته ها دراین سرزمین زیبا و کهن افغانستان

بااحترام نویسنده خلیل الله عالم متخصص برق

 

رفقا، دوستان عزیزتارنمای وطندار !  لطفاً نظرات، پیشنهادات، انتقادات، مقاله ها، نوشته ها، مضامین و مطالب علمی و تحلیلی خود را جهتِ نشر به ادرس پوست الکترونیکی سایت بفرستید 

 

 

admin@vatandar.at

مدیر مسوول : انجنیر هما یوسفی

صاحب امتیاز : انجنیرنجیب یوسفی

کليه ی حقوق بر اساس قوانين کپی رايت  محفوظ و متعلق به «وطندار» می باشد